ZenOkul

9. sınıf Tarih: Orta Çağ Medeniyetleri

Orta Çağ'da siyasal yapılar, ticaret ağları ve kültürel etkileşim birbirini etkiler. Bir bölgedeki gelişmenin başka bir bölgeye aynı zamanda ve aynı biçimde yansıması gerekmez.

Nasıl çalışmalı?

Olayları zaman ve mekân sırasına koyun. Göç, ticaret veya inanç bağlantısını metindeki kanıtla kurun; yerel bir özelliği bütün Orta Çağ'a genellemeyin.

Hazır örneklerin kapsamı

Seçilen soruların ilişkili olduğu hedefler: Orta Çağ’da yaşanan kitlesel göçlerin Avrupa ve Asya’da oluşturduğu değişimi neden ve sonuçlarıyla birlikte yorumlayabilme / Orta Çağ’daki başlıca devletlerin yönetim ve ordu yapılarını karşılaştırabilme / Orta Çağ’daki ticaret yollarının kendi çevresinde meydana getirdiği etkiyi sorgulayabilme Bu hedeflerin bütün uygulama ve performans boyutları bu örneklerle ölçülmez.

İlgili kazanımlar

  • TAR.9.3.1 Orta Çağ’da yaşanan kitlesel göçlerin Avrupa ve Asya’da oluşturduğu değişimi neden ve sonuçlarıyla birlikte yorumlayabilme
  • TAR.9.3.2 Orta Çağ’daki başlıca devletlerin yönetim ve ordu yapılarını karşılaştırabilme
  • TAR.9.3.3 Orta Çağ’daki ticaret yollarının kendi çevresinde meydana getirdiği etkiyi sorgulayabilme
  • TAR.9.3.4 Orta Çağ’daki başlıca medeniyet havzalarının bilim, kültür ve sanata etkilerine ilişkin oluşturduğu ürünleri paylaşabilme

Çözümlü örnekler

Örnek 1

Orta Çağ'daki kitlesel göçlerle ilgili aşağıdakilerden hangileri göçlerin sosyal nedenleri arasında gösterilebilir? I. Hızlı nüfus artışı. II. Uzun süren kuraklıklar. III. Çin'in Türk toplulukları üzerindeki baskısı.
  • A)
    I ve III
  • B)
    Yalnız I
  • C)
    Yalnız II
  • D)
    II ve III
  • E)
    I ve II
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Bu gelişme sosyal niteliktedir. I⟹sosyal\text{I}\Longrightarrow \text{sosyal}
2. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Bu gelişme coğrafi niteliktedir. II⟹cog˘rafi\text{II}\Longrightarrow \text{coğrafi}
3. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Bu gelişme siyasi niteliktedir. III⟹siyasi\text{III}\Longrightarrow \text{siyasi}
4. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Türü sosyal olan nedenler birlikte seçilir. I: sosyal, II: cog˘rafi, III: siyasi⟹Yalnız I\text{I: sosyal},\ \text{II: coğrafi},\ \text{III: siyasi}\Longrightarrow \text{Yalnız I}
Cevap
Yalnız I

Örnek 2

Aşağıdaki tabloda bazı devletlerin kuruluş ve yıkılış yılları verilmiştir. DevletKurulus¸Yıkılıs¸Dog˘u Roma I˙mparatorlug˘uMS 395MS 1453C¸in I˙mparatorlug˘uMO¨ 221MS 1912I˙kinci Go¨ktu¨rk DevletiMS 682MS 745Birinci Go¨ktu¨rk DevletiMS 552MS 630\begin{array}{|l|l|l|}\hline \text{Devlet} & \text{Kuruluş} & \text{Yıkılış} \\ \hline \text{Doğu Roma İmparatorluğu} & \text{MS 395} & \text{MS 1453} \\ \hline \text{Çin İmparatorluğu} & \text{MÖ 221} & \text{MS 1912} \\ \hline \text{İkinci Göktürk Devleti} & \text{MS 682} & \text{MS 745} \\ \hline \text{Birinci Göktürk Devleti} & \text{MS 552} & \text{MS 630} \\ \hline\end{array} Eski Çağ ile Orta Çağ arasındaki sınır 476 yılı kabul edildiğine göre aşağıdaki devletlerden hangileri Eski Çağ'da kurulup Orta Çağ'da da varlığını sürdürmüştür? I. Doğu Roma İmparatorluğu. II. Birinci Göktürk Devleti. III. Çin İmparatorluğu.
  • A)
    II ve III
  • B)
    Yalnız II
  • C)
    I ve II
  • D)
    I ve III
  • E)
    Yalnız III
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Doğu Roma İmparatorluğu MS 395 ile MS 1453 arasında varlık göstermiştir. I⟹devam etti\text{I}\Longrightarrow \text{devam etti}
2. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Birinci Göktürk Devleti MS 552 ile MS 630 arasında varlık göstermiştir. II⟹devam etmedi\text{II}\Longrightarrow \text{devam etmedi}
3. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Çin İmparatorluğu MÖ 221 ile MS 1912 arasında varlık göstermiştir. III⟹devam etti\text{III}\Longrightarrow \text{devam etti}
4. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Kuruluşu 476'dan önce, yıkılışı 476'dan sonra olan devletler birlikte seçilir. I: devam etti, II: devam etmedi, III: devam etti⟹I ve III\text{I: devam etti},\ \text{II: devam etmedi},\ \text{III: devam etti}\Longrightarrow \text{I ve III}
Cevap
I ve III

Örnek 3

Orta Çağ'da aşağıdaki merkez ve bölgelerden hangileri İpek Yolu güzergâhı üzerinde yer alır? I. İtil ile Kama nehirlerinin birleştiği bölge. II. Güney Sibirya ormanları. III. Buhara.
  • A)
    Yalnız III
  • B)
    Yalnız I
  • C)
    Yalnız II
  • D)
    I ve II
  • E)
    I ve III
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): İtil ile Kama nehirlerinin birleştiği bölge Kürk Yolu ile ilgilidir. I⟹Ku¨rk Yolu\text{I}\Longrightarrow \text{Kürk Yolu}
2. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Güney Sibirya ormanları Kürk Yolu ile ilgilidir. II⟹Ku¨rk Yolu\text{II}\Longrightarrow \text{Kürk Yolu}
3. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): Buhara İpek Yolu ile ilgilidir. III⟹I˙pek Yolu\text{III}\Longrightarrow \text{İpek Yolu}
4. Adım (Tarih: kanıt ve çıkarım): İpek Yolu güzergâhındaki merkez ve bölgeler birlikte seçilir. I: Ku¨rk Yolu, II: Ku¨rk Yolu, III: I˙pek Yolu⟹Yalnız III\text{I: Kürk Yolu},\ \text{II: Kürk Yolu},\ \text{III: İpek Yolu}\Longrightarrow \text{Yalnız III}
Cevap
Yalnız III

Sık yapılan hatalar

  • Farklı bölgelerdeki siyasal yapıları tek bir feodal düzen altında aynı saymak.

Uygulama ve etkinlik sınırları

Tarih soruları kaynak yorumlama, kronoloji ve gerekçeli ilişki kurma çalışmalarıdır. Arşiv araştırması, saha gezisi, sözlü tarih görüşmesi ve sınıf tartışmasının yerine geçmez.

Çalışmaya devam edin

Öğrenci alanında çalışÖğretmen alanında hazırla
Sınıf konularına dön