9. sınıf Coğrafya: Mekânsal Bilgi Teknolojileri
Harita, gerçek dünyanın seçilmiş özelliklerini belirli bir ölçek ve işaret sistemiyle gösterir. Konum bilgisi, haritanın lejantı ve yönleriyle birlikte okunur.
Nasıl çalışmalı?
Başlık, ölçek, yön ve lejantı kontrol edin. Ölçülecek uzaklık ile yorumlanacak konumsal özelliği ayırın; haritada gösterilmeyen bir ayrıntıyı varsaymayın.
Hazır örneklerin kapsamı
Seçilen soruların ilişkili olduğu hedefler: Harita uygulamaları yapabilme / Türkiye’nin konum özelliklerini algılayabilme / Mekânsal bilgi teknolojilerini oluşturan bileşenleri çözümleyebilme Bu hedeflerin bütün uygulama ve performans boyutları bu örneklerle ölçülmez.
İlgili kazanımlar
- COĞ.9.2.1 Harita uygulamaları yapabilme
- COĞ.9.2.2 Türkiye’nin konum özelliklerini algılayabilme
- COĞ.9.2.3 Mekânsal bilgi teknolojilerini oluşturan bileşenleri çözümleyebilme
Çözümlü örnekler
Örnek 1
Bir öğrenci bir haritayı kullanırken koordinat ağı çizilmemiş bu haritada parkın okula göre yönünü bulmak istiyor. Öğrenci bunun için haritanın hangi elemanından yararlanmalıdır?
- A)Başlık
- B)Yön oku
- C)Ölçek
- D)Lejant
- E)Coğrafi koordinatlar
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Öğrencinin ihtiyaç duyduğu bilgi belirlenir.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Bu bilgiyi veren eleman, işlevi bu olan harita elemanıdır.
Cevap
Yön oku
Örnek 2
Türkiye'nin aşağıdaki özelliklerinden hangileri mutlak konumunun sonucudur? I. Dört mevsimin belirgin olarak yaşanması. II. Güneş ışınlarının yıl boyunca hiçbir yere dik açıyla gelmemesi. III. Doğusu ile batısı arasında yaklaşık 76 dakikalık yerel saat farkı bulunması.
- A)II ve III
- B)Yalnız II
- C)Yalnız I
- D)I, II ve III
- E)Yalnız III
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Bu özellik Türkiye'nin enlem ve boylam değerlerinden kaynaklanır.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Bu özellik Türkiye'nin enlem ve boylam değerlerinden kaynaklanır.
3. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Bu özellik Türkiye'nin enlem ve boylam değerlerinden kaynaklanır.
4. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Sorulan konum türüne bağlı özellikler seçilir.
Cevap
I, II ve III
Örnek 3
Bir ilde orman yangını riskini belirlemek için yürütülen bir CBS çalışmasında yer alan unsurlardan biri şudur: verilerin hangi sırayla toplanıp analiz edileceğini belirleyen plan. Bu unsur CBS'nin hangi bileşenidir?
- A)Veri
- B)Yazılım
- C)Kullanıcı
- D)Yöntem
- E)Donanım
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Unsurun çalışmadaki görevi belirlenir.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Bu görev ilgili CBS bileşeninin tanımıdır.
Cevap
Yöntem
Sık yapılan hatalar
- Haritadaki santimetreyi ölçek kullanmadan gerçek uzaklık saymak.
Uygulama ve etkinlik sınırları
Hazır sorular verilen metin, veri ve varsa haritanın yorumlanmasını kapsar. Saha gözlemi, gerçek veri toplama, harita üretimi ve etkileşimli CBS uygulaması bu sayfalarda tamamlanmış sayılmaz.