10. sınıf Coğrafya: Coğrafyanın Doğası
Bir mekânsal olayı konum, yer, bölge ve ölçek kavramlarıyla açıklamak, yalnız olayın adını bilmekten daha fazlasını gerektirir. Bakış ölçeği değiştikçe görünen ilişkiler de değişir.
Nasıl çalışmalı?
Örneğin hangi coğrafi kavramı görünür kıldığını belirleyin. Yerel bir gözlemden küresel bir sonuca geçerken aradaki kanıt ihtiyacını sorgulayın.
Hazır örneklerin kapsamı
Seçilen soruların ilişkili olduğu hedefler: Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme Bu hedeflerin bütün uygulama ve performans boyutları bu örneklerle ölçülmez.
İlgili kazanımlar
- COĞ.10.1.1 Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme
Çözümlü örnekler
Örnek 1
Aşağıdaki durumda coğrafyanın temel kavramlarından hangisi öne çıkmaktadır? Durum: Bir ovada üretilen sebzeler kara yolu ve demir yoluyla her gün büyük kentlerdeki pazarlara taşınmaktadır.
- A)konum
- B)mekân
- C)hareket
- D)sürdürülebilirlik
- E)zaman
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Durumda öne çıkan coğrafi ipucu belirlenir.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Bu ipucu, sorulan temel kavramın ayırt edici özelliğidir.
Cevap
hareket
Örnek 2
Coğrafi bakış açısıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur? I. Bir olgunun nerede, neden orada ve nasıl oluştuğunu sorgular. II. Olay ve olguları mekânsal bağlamı içinde ele alır. III. Olayları mekândan bağımsız olarak yalnızca tarih sırasıyla anlatır.
- A)I ve II
- B)I, II ve III
- C)I ve III
- D)II ve III
- E)Yalnız II
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Nerede, neden orada ve nasıl soruları coğrafi bakışı yansıtır.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Coğrafi bakış olayı gerçekleştiği mekânla birlikte inceler.
3. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Mekândan bağımsız anlatım coğrafi bakışa aykırıdır.
4. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Doğru ifadeler birlikte seçilir.
Cevap
I ve II
Örnek 3
Aşağıdaki haritada Türkiye'nin günümüzdeki il sınırları gösterilmiş ve beş il harflerle işaretlenmiştir. Hazar Gölü haritada hangi harfle gösterilen ilde yer alır? 
- A)E
- B)B
- C)A
- D)C
- E)D
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Mekânın bulunduğu il belirlenir.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Haritada bu ilin üzerindeki harf okunur.
Cevap
D
Sık yapılan hatalar
- Yerel ölçekte doğru olan bir açıklamayı hiçbir kontrol yapmadan bütün dünyaya genellemek.
Uygulama ve etkinlik sınırları
Hazır sorular verilen metin, veri ve varsa haritanın yorumlanmasını kapsar. Saha gözlemi, gerçek veri toplama, harita üretimi ve etkileşimli CBS uygulaması bu sayfalarda tamamlanmış sayılmaz.