10. sınıf Coğrafya: Bölgeler, Ülkeler ve Küresel Bağlantılar
Türk dünyasının ortak kültürel bağları, farklı coğrafi koşullar ve tarihsel deneyimler içinde gelişir. Ortaklık, bütün toplulukların aynı özellikleri taşıması demek değildir.
Nasıl çalışmalı?
Verilen kültürel benzerliğin hangi kanıtla kurulduğunu bulun. Benzerlikten hareketle yapılan çıkarımın sınırını belirtin ve coğrafi çeşitliliği koruyun.
Hazır örneklerin kapsamı
Seçilen soruların ilişkili olduğu hedefler: Türk dünyasının ortak kültürel özellikleri hakkında analojik çıkarım yapabilme Bu hedeflerin bütün uygulama ve performans boyutları bu örneklerle ölçülmez.
İlgili kazanımlar
- COĞ.10.7.1 Türk dünyasının ortak kültürel özellikleri hakkında analojik çıkarım yapabilme
Çözümlü örnekler
Örnek 1
Türk dünyasının tarihindeki bazı gelişmeler aşağıda karışık olarak verilmiştir. Bu gelişmeler eskiden yeniye doğru nasıl sıralanır? I. Göktürkler döneminde Orhun Yazıtları dikildi. II. Türkiye'de Latin alfabesi kullanılmaya başlandı. III. Türk Devletleri Teşkilatı kuruldu. IV. Oğuzlar Hazar Denizi'nin güneyinden Anadolu'ya göç etti.
- A)II - III - I - IV
- B)IV - II - III - I
- C)IV - I - III - II
- D)IV - I - II - III
- E)I - IV - II - III
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Gelişmenin yaşandığı dönem belirlenir.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Gelişmenin yaşandığı dönem belirlenir.
3. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Gelişmenin yaşandığı dönem belirlenir.
4. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Gelişmenin yaşandığı dönem belirlenir.
5. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Gelişmeler dönemlerine göre eskiden yeniye sıralanır.
Cevap
I - IV - II - III
Örnek 2
Bilim insanlarına göre Türklerin ilk ana yurdu, Orta Asya'da çevresindeki dağlar, ırmaklar, ormanlar ve denizlerle sınırlanan bölgedir. Buna göre Kingan Dağları bu ana yurdun neresinde yer alır?
- A)doğusunda
- B)kuzeyinde
- C)merkezinde
- D)güneyinde
- E)batısında
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Doğal unsurun ana yurdu çevreleyen sınırlar içindeki yeri belirlenir.
Cevap
doğusunda
Örnek 3
Türk kültürünün yayılış alanı dikkate alındığında aşağıdaki ülkelerden hangilerinde Türk kültürüne ait unsurlar bulunur? I. Özbekistan. II. Bosna-Hersek. III. Japonya.
- A)I, II ve III
- B)Yalnız II
- C)Yalnız III
- D)I ve II
- E)I ve III
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Kategori: yayılış alanında. Ülke, Türklerin göçlerle yayıldığı ve kültürünün yaşadığı alanlar içindedir.
2. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Kategori: yayılış alanında. Ülke, Türklerin göçlerle yayıldığı ve kültürünün yaşadığı alanlar içindedir.
3. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Kategori: yayılış alanı dışında. Ülke, Türk kültürünün yayıldığı Avrasya alanının dışındadır.
4. Adım (Coğrafya: veri ve çıkarım): Yayılış alanındaki ülkeler birlikte seçilir.
Cevap
I ve II
Sık yapılan hatalar
- Kültürel bir ortaklıktan bütün ekonomik ve toplumsal koşulların aynı olduğu sonucunu çıkarmak.
Uygulama ve etkinlik sınırları
Hazır sorular verilen metin, veri ve varsa haritanın yorumlanmasını kapsar. Saha gözlemi, gerçek veri toplama, harita üretimi ve etkileşimli CBS uygulaması bu sayfalarda tamamlanmış sayılmaz.