9. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı: Anlam Arayışı
Anlam Arayışı temasında okurun ilk yorumu ile metnin desteklediği anlam ilişkileri karşılaştırılır. Tema, konu ve kişisel çağrışım aynı düzeyde değildir.
Nasıl çalışmalı?
Metnin ne anlattığını kısa bir cümleyle ifade edin, ardından hangi düşünce veya duyguyu işlediğini kanıtla açıklayın. Metin dışı beklentinizi yoruma eklemeyin.
Hazır örneklerin kapsamı
Seçilen soruların ilişkili olduğu hedefler: “Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme / Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme / Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme Bu hedeflerin bütün uygulama ve performans boyutları bu örneklerle ölçülmez.
İlgili kazanımlar
- TDE1.1 “Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme
- TDE1.2 “Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
- TDE2.1 “Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme
- TDE2.2 “Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
- TDE3.1 Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme
- TDE3.2 Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme
- TDE3.3 Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme
- TDE3.4 Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme
- TDE4.1 Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme
- TDE4.2 Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme
- TDE4.3 Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme
- TDE4.4 Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme
Çözümlü örnekler
Örnek 1
Bir hafta sonra, Selin okulda bir zarf buldu. Hikâye haritasında okul hangi başlığa yazılır?
- A)Yer
- B)Olay
- C)Kişi
- D)Anlatım aracı
- E)Zaman
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): Görünen metindeki kanıt, soruda istenen ölçütle ilişkilendirilir.
Cevap
Yer
Örnek 2
Dinleyici grubu: konuyu ilk kez duyan öğrenciler. Öğretmen bu gruba uygun plan için önce temel kavramları örnekle açıklama koşulunu verdi. Hangi değişiklik koşula uygundur?
- A)Başlıkları rastgele sıralamak
- B)Temel kavramları örnekle açıklamak
- C)Doğrudan ayrıntılı örneğe geçmek
- D)Konuyla ilgisiz görsel eklemek
- E)Sunumun konusunu gizlemek
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): Görünen metindeki kanıt, soruda istenen ölçütle ilişkilendirilir.
Cevap
Temel kavramları örnekle açıklamak
Örnek 3
Taslakta kişi adı Rana ve bu ada gelen ilgi eki nın birleştirilecektir. Özel kişi adına gelen bu çekim eki kesmeyle ayrılır. Kurala uygun yazım hangisidir?
- A)Rana'nın
- B)Rana.nın
- C)Rananın
- D)Rana/nın
- E)Rana-nın
Çözümü ve cevabı göster
↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.
1. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): Görünen metindeki kanıt, soruda istenen ölçütle ilişkilendirilir.
Cevap
Rana'nın
Sık yapılan hatalar
- Konuyu yalnız bir sözcükle etiketleyip bu etiketi tema yerine kullanmak.
Uygulama ve etkinlik sınırları
Örnekler metin ve kurmaca durumlar üzerinde sınırlı okuma ve yorumlama görevleridir. Dinleme, izleme, sözlü sunum, yaratıcı yazma ve performans ürünleri bu sorularla tamamlanmış sayılmaz.