11. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı: Kültür Yolculuğu

Kültür Yolculuğu temasında kültürel unsurların metin içindeki anlam ve işlevleri değerlendirilir. Bir unsurun anılması, metnin o unsura hangi tutumla yaklaştığını tek başına açıklamaz.

Nasıl çalışmalı?

Örneğin metinde nasıl sunulduğunu ve hangi düşünceyle ilişkilendiğini bulun. Bilgi aktarımı ile yorum bildiren ifadeleri ayırın.

Hazır örneklerin kapsamı

Seçilen soruların ilişkili olduğu hedefler: “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme / “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme Bu hedeflerin bütün uygulama ve performans boyutları bu örneklerle ölçülmez.

İlgili kazanımlar

TDE1.1 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme
TDE1.2 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
TDE1.3 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
TDE1.4 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlere yönelik dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme
TDE2.1 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme
TDE2.2 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
TDE2.3 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
TDE2.4 “Kültür Yolculuğu” temasında ele alınan metinlerde okuma sürecini değerlendirebilme
TDE3.1 Türk dünyasının ortak kültürünü (dil, din, coğrafya, sanat) yansıtan konuşmasını yönetebilme
TDE3.2 Kültürel çeşitliliği konu edeceği konuşması için içerik oluşturabilme
TDE3.3 Kültürel çeşitliliği konu edeceği konuşması için kural uygulayabilme
TDE3.4 Türk dünyasının ortak kültürüne (dil, din, coğrafya, sanat) yönelik konuşmasıyla ilgili süreci değerlendirebilme
TDE4.1 Kültürel miraslara yönelik gözlemlerini ve incelemelerini yansıtacağı yazısını yönetebilme
TDE4.2 Kültürel unsurlara ilişkin gözlemlerini benzerlik ve farklılıklarıyla ortaya koyacağı yazısı için içerik oluşturabilme
TDE4.3 Kültürel unsurlara ilişkin gözlemlerini benzerlik ve farklılıklarıyla ortaya koyacağı yazısı için kural uygulayabilme
TDE4.4 Kültürel miraslara yönelik gözlemlerini ve incelemelerini anlattığı yazısıyla ilgili yazma sürecini değerlendirebilme

Çözümlü örnekler

Örnek 1

Bu etkinlik için iki kurmaca sözlükçe oluşturulmuştur; bunlar gerçek bir dilin sözlükleri değildir. A sözlükçesi:

\begin{array}{|l|l|}\hline \text{Söz} & \text{Anlam} \\ \hline \text{nora} & \text{yol} \\ \hline \text{dora} & \text{ses} \\ \hline \text{pina} & \text{su} \\ \hline \text{luma} & \text{kitap} \\ \hline\end{array}

B sözlükçesi:

\begin{array}{|l|l|}\hline \text{Söz} & \text{Anlam} \\ \hline \text{mora} & \text{ses} \\ \hline \text{kavi} & \text{su} \\ \hline \text{tavi} & \text{kitap} \\ \hline \text{dora} & \text{yol} \\ \hline\end{array}

'yol' anlamını veren sözler A ve B sırasıyla hangileridir?

A)
luma / mora
B)
nora / luma
C)
nora / dora
D)
dora / sora
E)
mora / luma

Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): A sözlükçesinin gerçek eşlemelerinde istenen anlamın başsözcüğü okunur.

\text{A: yol / nora: yol; dora: ses; pina: su; luma: kitap}\Longrightarrow \text{nora}

2. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): B sözlükçesinin gerçek eşlemelerinde istenen anlamın başsözcüğü okunur.

\text{B: yol / mora: ses; kavi: su; tavi: kitap; dora: yol}\Longrightarrow \text{dora}

3. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): İki görünür başsözcük istenen sözlükçe sırasıyla yazılır.

\text{A: nora / B: dora}\Longrightarrow \text{nora / dora}

Cevap

nora / dora

Örnek 2

Saat 12.00 olduğunda Duru bahçede belgeleri listeledi. Saat 13.00 olduğunda Asya müzede afişleri astı. Saat 11.00 olduğunda Işıl salonda fotoğrafları seçti. Saat 14.00 olduğunda Işıl okulda panoyu hazırladı. Saat 15.00 olduğunda Duru kütüphanede kitapları düzenledi. Anlatımın önceki saatten daha eski bir saate döndüğü olay hangisidir?

A)
panoyu hazırlama
B)
fotoğrafları seçme
C)
belgeleri listeleme
D)
afişleri asma
E)
kitapları düzenleme

Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): İki ardışık olayın gerçek saatleri karşılaştırılır; geri gidilen olayın işi korunur.

\text{Önce 12.00; sonra 13.00 / afişleri astı}\Longrightarrow \text{İleri}

2. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): İki ardışık olayın gerçek saatleri karşılaştırılır; geri gidilen olayın işi korunur.

\text{Önce 13.00; sonra 11.00 / fotoğrafları seçti}\Longrightarrow \text{Geri: fotoğrafları seçme}

3. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): İki ardışık olayın gerçek saatleri karşılaştırılır; geri gidilen olayın işi korunur.

\text{Önce 11.00; sonra 14.00 / panoyu hazırladı}\Longrightarrow \text{İleri}

4. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): İki ardışık olayın gerçek saatleri karşılaştırılır; geri gidilen olayın işi korunur.

\text{Önce 14.00; sonra 15.00 / kitapları düzenledi}\Longrightarrow \text{İleri}

5. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): Dört gerçek geçişte geri olarak bulunan olayın işi seçilir.

\text{1: İleri / 2: Geri: fotoğrafları seçme / 3: İleri / 4: İleri}\Longrightarrow \text{fotoğrafları seçme}

Cevap

fotoğrafları seçme

Örnek 3

Ece duyuruyu saat 14.00 olduğunda bekliyordu. Duyuru saat 12.00 olduğunda yapıldı. Ece bu erkenciliğe şaşırdı. Kişinin belirtilen tepkisinin metinde gösterilen nedeni nedir?

A)
Beklenen sürenin aşılması
B)
Emeğin başka kişiye yazılması
C)
Duyurunun erkene alınması
D)
Hedefin altında kalınması
E)
Hedefe ulaşılması

Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Metindeki kanıt ve çıkarım): Metindeki hedef ile gerçek sonuç veya kişi bilgisi karşılaştırılarak tepkinin nedeni bulunur.

\text{Duyuru beklenen 14.00; yapılan 12.00; Ece şaşırdı}\Longrightarrow \text{Duyurunun erkene alınması}

Cevap

Duyurunun erkene alınması

Sık yapılan hatalar

Kültürel bir ayrıntıyı bağlamından çıkarıp bütün toplumun değişmez niteliği saymak.

Uygulama ve etkinlik sınırları

Örnekler metin ve kurmaca durumlar üzerinde sınırlı okuma ve yorumlama görevleridir. Dinleme, izleme, sözlü sunum, yaratıcı yazma ve performans ürünleri bu sorularla tamamlanmış sayılmaz.

Çalışmaya devam edin

Öğrenci alanında çalış Öğretmen alanında hazırla

Sınıf konularına dön