ZenOkul.

6. sınıf Fen Bilimleri: Güneş Sistemi ve Tutulmalar

Güneş sistemindeki gezegenler ve tutulmalar gözlem ve modellerle incelenir. Tutulmada Güneş, Dünya ve Ay arasındaki konum ilişkisi belirleyicidir.

Nasıl çalışmalı?

Soruda verilen gezegen özelliğini veya tutulmadaki dizilişi okuyun; bir gök cisminin diğeri üzerindeki etkisini bu verilere bağlayın.

Hazır örneklerin kapsamı

Bu sayfadaki çözümlü örnekler ünitedeki belirli soru modellerinden seçilmiştir. Gerçek araştırma, gözlem ve uygulamalı model geliştirme süreçlerinin tamamını temsil etmez.

İlgili kazanımlar

  • FB.6.1.1 Güneş sistemindeki gezegenleri niteliklerine göre sınıflandırabilme
  • FB.6.1.2 Güneş sistemi ile ilgili bilimsel model oluşturabilme
  • FB.6.1.3 Güneş ve Ay tutulması ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme
  • FB.6.1.4 Güneş ve Ay tutulması ile ilgili bilimsel model oluşturabilme

Çözümlü örnekler

Örnek 1

Güneş sistemindeki bir gezegenle ilgili aşağıdaki ipuçları verilmiştir. Bu gezegen hangisidir? I. Halkası yoktur. II. Hacim bakımından Venüs'ten daha küçüktür. III. Uydusu yoktur.
  • A)
    Dünya
  • B)
    Mars
  • C)
    Venüs
  • D)
    Merkür
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Ders kitabındaki gezegen niteliklerine göre bu ipucunu sağlamayan gezegenler elenir. I. Halkası yoktur⟹Merku¨r, Venu¨s, Du¨nya, Mars\text{I. Halkası yoktur}\Longrightarrow \text{Merkür, Venüs, Dünya, Mars}
2. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Kalan gezegenlerden bu ipucunu sağlamayanlar elenir. II. Hacim bakımından Venu¨s’ten daha ku¨c¸u¨ktu¨r⟹Merku¨r, Mars\text{II. Hacim bakımından Venüs'ten daha küçüktür}\Longrightarrow \text{Merkür, Mars}
3. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Kalan gezegenlerden bu ipucunu sağlamayanlar elenir. III. Uydusu yoktur⟹Merku¨r\text{III. Uydusu yoktur}\Longrightarrow \text{Merkür}
Cevap
Merkür

Örnek 2

Güneş sistemindeki bazı gezegenler, bir niteliklerine göre aşağıdaki tabloda iki gruba ayrılmıştır. 1. grup2. grupMerku¨r, Du¨nya, MarsJu¨piter, Uranu¨s, Neptu¨n\begin{array}{|l|l|}\hline \text{1. grup} & \text{2. grup} \\ \hline \text{Merkür, Dünya, Mars} & \text{Jüpiter, Uranüs, Neptün} \\ \hline\end{array} Bu gruplandırma, aşağıdaki niteliklerden hangisine göre yapılmıştır? I. Karasal ya da gazsal yapıda olması. II. Uydusunun olup olmaması. III. Güneş'e Satürn'den yakın ya da uzak olması. IV. Hacimce Venüs'ten büyük ya da küçük olması.
  • A)
    IV
  • B)
    III
  • C)
    II
  • D)
    I
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Gruptaki gezegenlerin ders kitabındaki nitelikleri karşılaştırılır; hepsinde ortak olan nitelik bulunur. 1. grup: Merku¨r, Du¨nya, Mars⟹karasal\text{1. grup: Merkür, Dünya, Mars}\Longrightarrow \text{karasal}
2. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Gruptaki gezegenlerin ders kitabındaki nitelikleri karşılaştırılır; hepsinde ortak olan nitelik bulunur. 2. grup: Ju¨piter, Uranu¨s, Neptu¨n⟹gazsal\text{2. grup: Jüpiter, Uranüs, Neptün}\Longrightarrow \text{gazsal}
3. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Listelenen niteliklerden yalnız bu nitelik iki grubu birbirinden ayırır; diğerleri aynı grupları vermez. karasal; gazsal⟹I\text{karasal; gazsal}\Longrightarrow \text{I}
Cevap
I

Örnek 3

Güneş ve Ay tutulmalarıyla ilgili şu nitelik veriliyor: Dünya, Güneş ile Ay arasında bulunur. Bu nitelik yalnız Güneş tutulmasına mı, yalnız Ay tutulmasına mı, her iki tutulmaya mı aittir; yoksa hiçbir tutulmaya mı ait değildir?
  • A)
    Her iki tutulma
  • B)
    Yalnız Güneş tutulması
  • C)
    Hiçbir tutulma
  • D)
    Yalnız Ay tutulması
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Nitelik, ders kitabında Güneş tutulması için anlatılanlarla karşılaştırılır. Du¨nya, Gu¨nes¸ ile Ay arasında bulunur⟹Gu¨nes¸ tutulması ic¸in yanlıs¸\text{Dünya, Güneş ile Ay arasında bulunur}\Longrightarrow \text{Güneş tutulması için yanlış}
2. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Nitelik, ders kitabında Ay tutulması için anlatılanlarla karşılaştırılır. Du¨nya, Gu¨nes¸ ile Ay arasında bulunur⟹Ay tutulması ic¸in dog˘ru\text{Dünya, Güneş ile Ay arasında bulunur}\Longrightarrow \text{Ay tutulması için doğru}
3. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): İki karşılaştırmanın sonucu birlikte değerlendirilir. Gu¨nes¸: yanlıs¸, Ay: dog˘ru⟹Yalnız Ay tutulması\text{Güneş: yanlış, Ay: doğru}\Longrightarrow \text{Yalnız Ay tutulması}
Cevap
Yalnız Ay tutulması

Sık yapılan hatalar

  • Güneş tutulması ile Ay tutulmasında araya giren gök cismini karıştırmak.

Bu konunun kapsamı

Hazır sorular seçili kazanımlar üzerinde çalışma sunar; programdaki gerçek gözlem, deney, model oluşturma ve grup çalışmasının tamamının yerine geçmez.

Çalışmaya devam edin

Öğrenci alanında çalışÖğretmen alanında hazırla
Sınıf konularına dön