5. sınıf Fen Bilimleri: Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz

Güneş, Dünya ve Ay gökyüzündeki komşularımızdır. Özellikleri ve hareketleri karşılaştırılır; Ay ışık üretmez, Güneş ışığını yansıtır.

Nasıl çalışmalı?

Verilen özelliğin hangi gök cismine ait olduğunu ve hareketin kendi ekseni çevresinde mi başka bir cismin çevresinde mi olduğunu ayırın.

Hazır örneklerin kapsamı

Bu sayfadaki çözümlü örnekler ünitedeki belirli soru modellerinden seçilmiştir. Gerçek araştırma, gözlem ve uygulamalı model geliştirme süreçlerinin tamamını temsil etmez.

İlgili kazanımlar

  • FB.5.1.1 Güneş’in yapısı ve dönme hareketi ile ilgili bilgi toplayabilme
  • FB.5.1.2 Ay’ın özellikleri, dönme ve dolanma hareketleri ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme
  • FB.5.1.3 Ay’ın evrelerini temsil eden bilimsel model oluşturabilme
  • FB.5.1.4 Güneş, Dünya ve Ay’ın birbirlerine göre hareketlerini ve hacimsel büyüklüklerini temsil eden bilimsel model oluşturabilme

Çözümlü örnekler

Örnek 1

Güneş, Ay ve Dünya'dan hangileri Güneş'in etrafındaki dolanmasını yaklaşık 365 gün 6 saatte tamamlar?
  • A)
    Güneş, Ay ve Dünya
  • B)
    Yalnız Dünya
  • C)
    Yalnız Ay
  • D)
    Ay ve Dünya
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Dünya ve Ay, Güneş etrafındaki dolanma hareketini birlikte yaklaşık 365 gün 6 saatte tamamlar. Gu¨nes¸⟹hayır\text{Güneş}\Longrightarrow \text{hayır}
2. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Dünya ve Ay, Güneş etrafındaki dolanma hareketini birlikte yaklaşık 365 gün 6 saatte tamamlar. Ay⟹evet\text{Ay}\Longrightarrow \text{evet}
3. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Dünya ve Ay, Güneş etrafındaki dolanma hareketini birlikte yaklaşık 365 gün 6 saatte tamamlar. Du¨nya⟹evet\text{Dünya}\Longrightarrow \text{evet}
4. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Bu özelliğe sahip olan gök cisimleri birlikte seçilir. Gu¨nes¸: hayır, Ay: evet, Du¨nya: evet⟹Ay ve Du¨nya\text{Güneş: hayır},\ \text{Ay: evet},\ \text{Dünya: evet}\Longrightarrow \text{Ay ve Dünya}
Cevap
Ay ve Dünya

Örnek 2

Ay, kendi ekseni etrafında 3 tam tur döndüğünde yaklaşık ne kadar süre geçer?
  • A)
    28 gün
  • B)
    81 gün 8 saat
  • C)
    82 gün
  • D)
    81 gün
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Ay'ın kendi ekseni etrafında bir turu yaklaşık 27 gün 8 saat sürer. Ay’ın kendi ekseni etrafında bir turu⟹yaklas¸ık 27 gu¨n 8 saat\text{Ay'ın kendi ekseni etrafında bir turu}\Longrightarrow \text{yaklaşık 27 gün 8 saat}
2. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Tur sayısı, bir turdaki gün sayısıyla çarpılır. 3⋅27=813 \cdot 27=81
3. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Tur sayısı, bir turdaki saat sayısıyla çarpılır. 3⋅8=243 \cdot 8=24
4. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Saatlerden çıkan tam günler gün sayısına eklenir. 81+1=8281 + 1=82
5. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Toplam süre gün ve saat olarak yazılır. Gu¨n: 82, saat: 0⟹82 gu¨n\text{Gün: 82, saat: 0}\Longrightarrow \text{82 gün}
Cevap
82 gün

Örnek 3

Güneş'i gözlemlemek isteyen bir öğrencinin aşağıdaki yöntemlerden hangisini kullanması güvenlidir? I. Güneş filtresi takılmış bir teleskopla bakmak. II. Güneş'e bir büyüteçle bakmak. III. Güneş'e filtresiz bir teleskopla bakmak. IV. Güneş'e kameranın vizöründen doğrudan bakmak.
  • A)
    II
  • B)
    I
  • C)
    IV
  • D)
    III
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Gök bilimciler Güneş'i özel güneş filtresi takılmış teleskoplarla gözlemler; bu yöntem güvenlidir. I⟹gu¨venli\text{I}\Longrightarrow \text{güvenli}
2. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Güneş'e doğrudan ya da koruyucu filtresiz dürbün, teleskop, mercek veya kamera ile bakmak gözlerde kalıcı hasara yol açabilir. II⟹zararlı\text{II}\Longrightarrow \text{zararlı}
3. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Güneş'e doğrudan ya da koruyucu filtresiz dürbün, teleskop, mercek veya kamera ile bakmak gözlerde kalıcı hasara yol açabilir. III⟹zararlı\text{III}\Longrightarrow \text{zararlı}
4. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Güneş'e doğrudan ya da koruyucu filtresiz dürbün, teleskop, mercek veya kamera ile bakmak gözlerde kalıcı hasara yol açabilir. IV⟹zararlı\text{IV}\Longrightarrow \text{zararlı}
5. Adım (Fen bilimleri: bilgi ve çıkarım): Güvenli olan tek yöntem seçilir. I: gu¨venli, II: zararlı, III: zararlı, IV: zararlı⟹I\text{I: güvenli},\ \text{II: zararlı},\ \text{III: zararlı},\ \text{IV: zararlı}\Longrightarrow \text{I}
Cevap
I

Sık yapılan hatalar

  • Dönme hareketini başka bir gök cisminin çevresinde dolanmayla karıştırmak.

Bu konunun kapsamı

Hazır sorular seçili kazanımlar üzerinde çalışma sunar; programdaki gerçek gözlem, deney, model oluşturma ve grup çalışmasının tamamının yerine geçmez.

Çalışmaya devam edin

Sınıf konularına dön