ZenOkul

11. sınıf Felsefe: Hukuk ve Felsefe

Hukuk felsefesi adalet, hak ve hukuk kurallarının dayanağını araştırır. Yürürlükteki kural ile adil olduğu ileri sürülen kural farklı düzeylerde tartışılır.

Nasıl çalışmalı?

Örnekteki hak talebini ve adalet ölçütünü belirleyin. Bir kararın yasaya uygunluğunu açıklamakla ahlaki gerekçesini savunmayı ayırın.

Hazır örneklerin kapsamı

Seçilen soruların ilişkili olduğu hedefler: Hukukun doğasına yönelik soru ve felsefi problemleri anlayabilme / Hukuk sorunları üzerine felsefi düşünce ortaya koyabilme Bu hedeflerin bütün uygulama ve performans boyutları bu örneklerle ölçülmez.

İlgili kazanımlar

  • FEL.11.6.1 Hukukun doğasına yönelik soru ve felsefi problemleri anlayabilme
  • FEL.11.6.2 Hukuk sorunları üzerine felsefi düşünce ortaya koyabilme

Çözümlü örnekler

Örnek 1

Hukuk felsefesinde kullanılan bir kavram şöyle tanımlanmaktadır: kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bağlanan eylem. Bu tanım hangi kavrama aittir?
  • A)
    Hak
  • B)
    Yasa
  • C)
    Ceza
  • D)
    Hukuk
  • E)
    Suç
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Tanımda cezai yaptırıma bağlı eylem vurgulanmaktadır; bu tanım hukuk felsefesinde Suç kavramına karşılık gelir. Hukuk felsefesinde kullanılan bir kavram s¸o¨yle tanımlanmaktadır: kanunlahukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bag˘lanan eylem. Bu tanım hangikavrama aittir?⟹Suc¸\begin{gathered}\text{Hukuk felsefesinde kullanılan bir kavram şöyle tanımlanmaktadır: kanunla}\\\text{hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bağlanan eylem. Bu tanım hangi}\\\text{kavrama aittir?}\end{gathered}\Longrightarrow \text{Suç}
Cevap
Suç

Örnek 2

Aşağıdaki haklardan hangileri doğal haklardandır? I. Düşünme özgürlüğü. II. Vücut bütünlüğünün korunması hakkı. III. Kamu görevine girme hakkı.
  • A)
    I ve II
  • B)
    Yalnız I
  • C)
    Yalnız II
  • D)
    I, II ve III
  • E)
    I ve III
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Bu hak insanın varoluşundan kaynaklanır, vazgeçilemez ve devredilemez; bu nedenle doğal haktır. I: As¸ag˘ıdaki haklardan hangileri dog˘al haklardandır?Du¨s¸u¨nme o¨zgu¨rlu¨g˘u¨.⟹dog˘al\begin{gathered}\text{I: Aşağıdaki haklardan hangileri doğal haklardandır?}\\\text{Düşünme özgürlüğü.}\end{gathered}\Longrightarrow \text{doğal}
2. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Bu hak insanın varoluşundan kaynaklanır, vazgeçilemez ve devredilemez; bu nedenle doğal haktır. II: As¸ag˘ıdaki haklardan hangileri dog˘al haklardandır?Vu¨cut bu¨tu¨nlu¨g˘u¨nu¨n korunması hakkı.⟹dog˘al\begin{gathered}\text{II: Aşağıdaki haklardan hangileri doğal haklardandır?}\\\text{Vücut bütünlüğünün korunması hakkı.}\end{gathered}\Longrightarrow \text{doğal}
3. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Bu hak bir toplumun üyesi olmaktan kaynaklanır ve sonradan yasalarla verilir; bu nedenle yasal haktır. III: As¸ag˘ıdaki haklardan hangileri dog˘al haklardandır?Kamu go¨revine girme hakkı.⟹yasal\begin{gathered}\text{III: Aşağıdaki haklardan hangileri doğal haklardandır?}\\\text{Kamu görevine girme hakkı.}\end{gathered}\Longrightarrow \text{yasal}
4. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Doğal hak olarak belirlenen haklar cevabı oluşturur. I: dog˘al, II: dog˘al, III: yasal⟹I ve II\text{I: doğal},\ \text{II: doğal},\ \text{III: yasal}\Longrightarrow \text{I ve II}
Cevap
I ve II

Örnek 3

Aşağıda numaralandırılmış kavramları harflendirilmiş tanımlarla eşleştiriniz. I. Yasa. II. Hakkaniyet. III. Suç. a) Kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bağlanan eylem. b) Yasama organınca kabul edilen ve herkesi bağlayan yazılı hukuk kuralı. c) Hak ve adalete uygun olma, yasanın yetmediği durumda adaletin gözetilmesi.
  • A)
    I-a, II-c, III-b
  • B)
    I-a, II-b, III-c
  • C)
    I-c, II-a, III-b
  • D)
    I-c, II-b, III-a
  • E)
    I-b, II-c, III-a
Çözümü ve cevabı göster

↔ Uzun ifadeleri yatay kaydırabilirsiniz.

1. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Yasa kavramının tanımı: yasamanın kabul ettiği yazılı kural. I: Yasa.Harflenmis¸ ac¸ıklamalar:a) Kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bag˘lanan eylem.b) Yasama organınca kabul edilen ve herkesi bag˘layan yazılı hukukkuralı.c) Hak ve adalete uygun olma, yasanın yetmedig˘i durumda adaletingo¨zetilmesi.⟹b\begin{gathered}\text{I: Yasa.}\\\text{Harflenmiş açıklamalar:}\\\text{a) Kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bağlanan eylem.}\\\text{b) Yasama organınca kabul edilen ve herkesi bağlayan yazılı hukuk}\\\text{kuralı.}\\\text{c) Hak ve adalete uygun olma, yasanın yetmediği durumda adaletin}\\\text{gözetilmesi.}\end{gathered}\Longrightarrow \text{b}
2. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Hakkaniyet kavramının tanımı: hak ve adalete uygunluk. II: Hakkaniyet.Harflenmis¸ ac¸ıklamalar:a) Kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bag˘lanan eylem.b) Yasama organınca kabul edilen ve herkesi bag˘layan yazılı hukukkuralı.c) Hak ve adalete uygun olma, yasanın yetmedig˘i durumda adaletingo¨zetilmesi.⟹c\begin{gathered}\text{II: Hakkaniyet.}\\\text{Harflenmiş açıklamalar:}\\\text{a) Kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bağlanan eylem.}\\\text{b) Yasama organınca kabul edilen ve herkesi bağlayan yazılı hukuk}\\\text{kuralı.}\\\text{c) Hak ve adalete uygun olma, yasanın yetmediği durumda adaletin}\\\text{gözetilmesi.}\end{gathered}\Longrightarrow \text{c}
3. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Suç kavramının tanımı: cezai yaptırıma bağlı eylem. III: Suc¸.Harflenmis¸ ac¸ıklamalar:a) Kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bag˘lanan eylem.b) Yasama organınca kabul edilen ve herkesi bag˘layan yazılı hukukkuralı.c) Hak ve adalete uygun olma, yasanın yetmedig˘i durumda adaletingo¨zetilmesi.⟹a\begin{gathered}\text{III: Suç.}\\\text{Harflenmiş açıklamalar:}\\\text{a) Kanunla hukuka aykırı sayılan ve cezai yaptırıma bağlanan eylem.}\\\text{b) Yasama organınca kabul edilen ve herkesi bağlayan yazılı hukuk}\\\text{kuralı.}\\\text{c) Hak ve adalete uygun olma, yasanın yetmediği durumda adaletin}\\\text{gözetilmesi.}\end{gathered}\Longrightarrow \text{a}
4. Adım (Felsefe: kanıt ve çıkarım): Her kavram kendi tanımıyla eşleştirildiğinde cevap elde edilir. I: b, II: c, III: a⟹I-b, II-c, III-a\text{I: b},\ \text{II: c},\ \text{III: a}\Longrightarrow \text{I-b, II-c, III-a}
Cevap
I-b, II-c, III-a

Sık yapılan hatalar

  • Yürürlükte olan her kuralı ayrıca gerekçe aramadan adil kabul etmek.

Uygulama ve etkinlik sınırları

Sorular kavram, problem ve argüman yorumlama çalışması sağlar. Açık tartışma, özgün felsefi metin yazma ve savunma performansının tamamını ölçmez. Farklı görüşleri çözümlemek bu görüşleri benimsemek anlamına gelmez.

Çalışmaya devam edin

Öğrenci alanında çalışÖğretmen alanında hazırla
Sınıf konularına dön